Categorieën
Bijbelstudie Koninkrijk Reformatie

Bevrijding van zonde in plaats van vergeving van zonden

Het thema dat als een rode draad door het oude testament loopt is bevrijding. Ik noem een aantal voorbeelden. In de moederbelofte wordt beloofd dat we bevrijd zullen worden van de invloed van de slang. Noach en de zijnen werden bevrijd uit een wereld waarin het kwaad de overhand had gekregen. Jozef kwam vrij na een lange periode van gevangenschap. Het volk Israël werd bevrijd uit de slavernij in Egypte. Voordat het volk het beloofde land in kon trekken, moest het land bevrijd worden van de volkeren die daar woonden. In de periode van de richters werd het volk steeds weer bevrijd uit de handen van onderdrukkers. Ten tijde van de koningen moest het volk steeds weer opnieuw bevrijd worden van volken die hen aanvielen. Weer later werd het volk bevrijd uit de ballingschap. Uiteindelijk keek men uit naar de Messias die hen definitief zou moeten bevrijden van de machthebbers.

En dan volgt de eerste ‘preek’ van Jezus in de synagoge, waarin hij citeert uit de boekrol Jesaja (61:1). Jezus was gezalfd door de Geest van de Heer om de blijde boodschap (het evangelie!) te brengen.
De preek van Jezus bestond uit drie punten:
1) aan gevangenen bevrijding (aphesis*) verkondigen;
2) aan blinden het gezicht geven en
3) verslagenen heenzenden in vrijheid (aphesis*).
Zie Lukas 4:18,19.
* Ik kom straks terug op het Griekse woord ‘aphesis’.

Dezelfde driedeling vinden we ook al in Psalmen 146:7,8
1) De Here maakt de gevangenen los,
2) de Here maakt de blinden ziende,
3) de Here richt de gebogenen op, …

Het ging Jezus om bevrijding en vrijheid, waar onze ogen voor geopend moeten worden. Jezus spreekt met geen woord over de noodzaak van vergeving! Jezus was gekomen als het lam van God om de zonde van de wereld weg te nemen; om ons te bevrijden van de zonde. De blijde boodschap van het evangelie richt zich dan ook op het koninkrijk van God, de situatie waarin we volledig bevrijd zullen zijn van de zonde. Bevrijding uit het rijk der duisternis om te gaan wandelen in het koninkrijk van het licht. Daar wil Jezus onze ogen voor openen.

Op basis van dit alles zouden we dus mogen verwachten dat de christelijke kerk het evangelie van bevrijding van zonden zou verkondigen. Dit is echter niet het geval. De christelijke kerk verkondigt al eeuwenlang de boodschap van vergeving van zonden op basis van het (zond)offer dat Jezus met zijn kruisdood gebracht zou hebben.

Nu draaide het in het oude verbond wel om de vergeving van zonden. Door de offers werden de zonden vergeven, maar de oorzaak van het zondigen bleef bestaan. Daarom werd er steeds weer gezondigd en moest er telkens weer opnieuw geofferd worden. Vergeving van zonden komt dus neer op symptoombestrijding. Door bevrijding van zonde wordt de oorzaak weggenomen. De blijde boodschap van het nieuwe verbond is dat de mens wordt bevrijd van de zonde(macht), die ons aanzet tot zondigen.

Hoe kan het dan dat de hoofdboodschap van de christelijke kerk al eeuwenlang de vergeving van zonden is, op grond waarvan we eeuwig leven zouden ontvangen?

Het antwoord is eenvoudig. Vroeg in de christelijke kerk is men het zicht op het mysterie ‘Christus in ons’, dat Jezus had geopenbaard, al weer kwijtgeraakt. ‘Christus in ons’ is onze hoop op heerlijkheid (Kolossenzen 1:27), hetgeen verwijst naar de situatie waarin we volkomen bevrijd zullen zijn van de zonde. Paulus waarschuwde de gemeente in Galaten al voor het terugkeren naar een evangelie dat geen evangelie is. Dat men zich opnieuw een slavenjuk liet opleggen. Men had de neiging om terug te keren naar de principes van het oude verbond, waarin de vergeving van zonden centraal stond. Men begon weer naar het vlees te wandelen.

Tot overmaat van ramp is de theologie van vergeving van zonden bepalend geweest voor de Bijbelvertalingen die wij heden ten dagen tot onze beschikking hebben. Overal in het Nieuwe Testament is het Griekse woord ‘aphesis’ dat primair ‘bevrijding’ of ‘loslating’ betekent, vertaald met ‘vergeving’. Er is één tekst in het hele nieuwe testament waar ‘aphesis’ wel vertaald is met ‘loslating’ en dat is uitgerekend Lukas 4:19, waarin het gaat over het eerste optreden van Jezus in de synagoge van Nazareth en waar hij het doel van zijn komst duidelijk maakt. In dit vers gaat het om een citaat uit Jesaja. Men kon het dus niet anders vertalen dan de manier waarop het in Jesaja beschreven stond.

Ik zal nog een aantal teksten noemen, waarin deze vertaalfout terugkomt. Als Paulus tegenover koning Agrippa getuigt van zijn bekering en roeping verwijst hij overduidelijk naar de driedeling die Jezus in de synagoge van Nazareth had aangehaald uit Jesaja 61. De driedeling ziet er in onze vertaling als volgt uit:
1) om ogen te openen;
2) bekering van de macht van satan tot God (loslating uit de gevangenis) en
3) vergeving (aphesis) van zonden.
Zie Handelingen 26:18.

En wat schets onze verbazing? Daar waar ‘aphesis’ in Lukas 4:19 (overeenkomstig het citaat uit Jesaja) vertaald wordt met ‘vrijheid’, wordt het hier ineens vertaald met ‘vergeving’. En dit is op alle andere plaatsen in het nieuwe testament ook het geval. Overal waar er sprake is van bevrijding van zonden, wordt er in onze vertalingen gesproken over vergeving van zonden.

In de context van Handelingen 26 zegt Paulus dat hij door God gezonden is om mensen de bevrijding van de ‘vloek van zonde’ te verkondigen. Deze bevrijding van zonden vind plaats als hun ogen opengaan, waardoor men vanuit de gevangenis van het rijk der duisternis overgaat in het koninkrijk van het Licht. We worden dan met recht heengezonden in vrijheid, zodat we ons doel niet meer missen, maar tot onze bestemming gaan komen!

Ook in andere brieven van Paulus lezen we dat dit de kern was van zijn boodschap:

Hij heeft ons verlost uit de macht der duisternis en overgebracht in het Koninkrijk van de Zoon zijner liefde, in wie wij de verlossing hebben, de vergeving (aphesis) van zonden.” (Kolossenzen 1:13,14)

En ook hier gaat het om bevrijding van zonden en niet om vergeving. Ergens van verlost worden, wil zeggen dat je er volledig vrij van bent. Vergeving van zonden is symptoombestrijding.

Tot slot nog een tekst uit de Hebreeën-brief:
Waar dan voor deze dingen (voor de zonden) vergeving (aphesis) bestaat, is er geen zondoffer meer nodig.” (Hebreeën 10:18)

Ook hier gaat het om bevrijding i.p.v. vergeving. Bij vergeving van zonden blijft de noodzaak van een zondoffer juist wel in stand. Zodra we bevrijd zijn van de zonde is er geen offer voor de zonden meer nodig.

Deze structurele vertaalfout van het Griekse woordje ‘aphesis’ is één voorbeeld van hoe de heersende westerse theologie onze vertaling van de Bijbel heeft bepaald.

Nog een ander voorbeeld lezen? Zie dan de blog ‘Werd Jezus voor onze vrede gestraft?‘.

2 reacties op “Bevrijding van zonde in plaats van vergeving van zonden”

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *